کرونا هنوز از بین نرفته و ویروس SARS-CoV-2 همچنان در گردش است. در روزهای اخیر، داده های نظام مراقبت عفونت های تنفسی در ایران از افزایش موارد مثبت کووید 19 خبر داده اند و میزان مثبت شدن نمونه های تنفسی از آستانه هشدار پایین عبور کرده است. این خبر به معنی بازگشت شرایط سال های ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ یا آغاز یک بحران جدید نیست، اما نشان می دهد که فعالیت ویروس در کشور افزایش یافته و مراقبت بیشتری لازم است.
بر اساس گزارش مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت، در هفته منتهی به ۶ شهریور ۱۴۰۵، از میان نمونه های تنفسی بررسی شده، ۸.۳ درصد از نظر کووید 19 مثبت بوده اند؛ در حالی که این میزان در هفته قبل ۴.۹ درصد گزارش شده بود. به این ترتیب، شاخص مثبت شدن نمونه ها از آستانه هشدار پایین ۵ درصد عبور کرده است.
آیا افزایش کرونا به معنی شروع موج جدید است؟
افزایش تست های مثبت را باید جدی گرفت، اما نباید آن را به تنهایی معادل «موج جدید کرونا» دانست. برای تشخیص اینکه یک افزایش موردی به یک موج قابل توجه تبدیل شده است، شاخص های دیگری مانند روند بستری، موارد شدید، بستری در بخش مراقبت های ویژه و مرگ و میر نیز اهمیت دارند.
وزارت بهداشت در گزارش اخیر خود از افزایش فعالیت برخی ویروس های تنفسی خبر داده است. بنابراین در شرایط فعلی، بهتر است افزایش موارد کووید 19 را بخشی از تغییرات فعالیت ویروس های تنفسی بدانیم، نه نشانه قطعی بازگشت بحران.
از سوی دیگر، گزارش های منتشر شده از نظام مراقبت تنفسی نشان می دهد که آنفلوانزا نیز در همین دوره در گردش است. بنابراین هر تب، سرفه یا گلودردی را نمی توان به کرونا نسبت داد و تشخیص قطعی تنها بر اساس علائم امکان پذیر نیست.
وضعیت فعلی کرونا در ایران چه می گوید؟
اعداد اخیر نشان می دهند که میزان مثبت شدن آزمایش های کرونا افزایش قابل توجهی داشته است. در هفته منتهی به ۶ شهریور، ۸.۳ درصد از ۱۷۹ نمونه تنفسی بررسی شده در نظام مراقبت مورد نظر، از نظر کرونا مثبت بوده اند؛ این رقم در هفته قبل ۴.۹ درصد بود.
این افزایش از نظر پایش بیماری اهمیت دارد، اما یک نکته مهم وجود دارد: درصد مثبت شدن آزمایش ها با تعداد واقعی مبتلایان در کل جامعه یکسان نیست. این شاخص فقط وضعیت نمونه هایی را نشان می دهد که از افراد دارای علائم و در چارچوب نظام مراقبت آزمایش شده اند.
بنابراین نمی توان از عدد ۸.۳ درصد نتیجه گرفت که ۸.۳ درصد مردم کشور به کرونا مبتلا شده اند. آنچه این عدد نشان می دهد، افزایش سهم کووید 19 در میان نمونه های بررسی شده است.
آیا هنوز واکسن کرونا لازم است؟
با توجه به تغییر وضعیت کرونا، توصیه های واکسیناسیون نیز مانند سال های نخست همه گیری نیست. امروزه تمرکز اصلی بر محافظت از افرادی است که بیشتر در معرض بیماری شدید قرار دارند، نه واکسیناسیون گسترده و یکسان برای تمام افراد جامعه.
سازمان جهانی بهداشت در توصیه های سال ۲۰۲۶ اعلام کرده است که کشورها باید واکسیناسیون روتین کرونا را برای گروه های دارای بیشترین خطر بیماری شدید در نظر بگیرند. در برخی گروه های پرخطر، حداقل یک دوز سالانه توصیه شده و برنامه دقیق واکسیناسیون باید بر اساس شرایط جمعیت، وضعیت اپیدمی و سیاست های بهداشتی هر کشور تعیین شود.
بنابراین نمی توان گفت «واکسن کرونا باید هر سه ماه یک بار تزریق شود». چنین توصیه عمومی در دستورالعمل فعلی سازمان جهانی بهداشت وجود ندارد. زمان و تعداد دوزهای مورد نیاز به سن، وضعیت ایمنی، بیماری های زمینه ای، سابقه واکسیناسیون و دستورالعمل های بهداشتی کشور بستگی دارد.
چه کسانی باید بیشتر مراقب کرونا باشند؟
اگرچه خطر کرونا برای بسیاری از افراد نسبت به سال های ابتدایی همه گیری کاهش یافته است، اما همه افراد به یک اندازه در معرض عوارض بیماری نیستند. افزایش گردش ویروس برای گروه های پرخطر اهمیت بیشتری دارد، زیرا احتمال بستری و بیماری شدید در این افراد بالاتر است.
سالمندان، افراد دارای نقص سیستم ایمنی و افراد مبتلا به برخی بیماری های زمینه ای باید در دوره هایی که ویروس های تنفسی بیشتر در گردش هستند، احتیاط بیشتری داشته باشند. برای این گروه ها، پیشگیری و دریافت واکسن در صورت توصیه پزشک یا برنامه ملی واکسیناسیون اهمیت بیشتری دارد.
برای پیشگیری از کرونا چه کارهایی انجام دهیم؟
با افزایش موارد عفونت های تنفسی، رعایت چند اقدام ساده می تواند احتمال انتقال ویروس را کاهش دهد. هدف از این اقدامات بازگشت به محدودیت های گسترده دوران همه گیری نیست، بلکه کاهش انتقال بیماری در محیط هایی است که احتمال سرایت بیشتر است.
مهم ترین اقدامات شامل موارد زیر است:
- در محیط های بسته و شلوغ، به ویژه هنگام افزایش بیماری های تنفسی، استفاده از ماسک را در نظر بگیرید.
- تا حد امکان تهویه مناسب محیط های بسته را حفظ کنید.
- هنگام سرفه یا عطسه، دهان و بینی خود را بپوشانید.
- اگر علائم بیماری تنفسی دارید، تماس نزدیک با افراد سالم و به ویژه افراد پرخطر را کاهش دهید.
- در صورت شدید بودن علائم یا داشتن عوامل خطر، برای ارزیابی پزشکی اقدام کنید.
- از مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک و داروهای ضدویروس خودداری کنید.
آیا باید نگران بازگشت روزهای سخت کرونا باشیم؟
بر اساس داده های موجود، افزایش فعلی موارد مثبت کرونا در ایران نیازمند توجه و ادامه پایش است، اما در حال حاضر نمی توان صرفا بر اساس افزایش تست های مثبت از بازگشت بحران گسترده کرونا صحبت کرد.
مهم ترین نکته در هفته های آینده، دنبال کردن روند بیماری است. اگر افزایش مثبت شدن آزمایش ها ادامه پیدا کند و همزمان بستری، موارد شدید، نیاز به مراقبت های ویژه و مرگ و میر نیز افزایش یابد، نگرانی درباره شکل گیری یک موج مهم بیشتر خواهد شد.
در سطح جهانی نیز سازمان جهانی بهداشت همچنان خطر کرونا را متوسط ارزیابی می کند و تأکید دارد که ویروس به گردش خود ادامه می دهد. در نتیجه، رویکرد منطقی نه بی توجهی کامل به کروناست و نه بازگشت به ترس و محدودیت های سال های اول همه گیری.
جمع بندی
افزایش موارد مثبت کرونا در ایران یک هشدار برای تقویت مراقبت های تنفسی است، اما به تنهایی به معنی آغاز یک موج خطرناک یا بازگشت شرایط دوران همه گیری نیست. بر اساس آخرین داده های منتشر شده، میزان مثبت شدن نمونه های کرونا در هفته منتهی به ۶ شهریور ۱۴۰۵ به ۸.۳ درصد رسیده و از آستانه هشدار پایین عبور کرده است.
در چنین شرایطی، رعایت تهویه، استفاده از ماسک در محیط های بسته و شلوغ، رعایت آداب تنفسی و توجه بیشتر افراد پرخطر اهمیت دارد. همچنین نباید برای درمان علائم تنفسی به صورت خودسرانه سراغ آنتی بیوتیک یا داروهای ضدویروس رفت.
کرونا دیگر وضعیت اضطراری جهانی سال های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ را ندارد، اما همچنان یک بیماری عفونی در گردش است. سازمان جهانی بهداشت نیز در سال ۲۰۲۶ بر ادامه پایش و محافظت از گروه های پرخطر تأکید کرده است. بنابراین بهترین واکنش به افزایش موارد، نه وحشت و نه بی تفاوتی، بلکه مراقبت آگاهانه و پیگیری داده های جدید است.
بدون نظر! اولین نفر باشید